
باشگاه خبرنگاران جوان -فائزه رحیمی، کارشناس رسانه به تحلیل جنبههای فرهنگی و اجتماعی مرتبط با استفاده از فضای مجازی پرداخت و چالشهای ناشی از عدم فرهنگسازی مناسب در این زمینه را تشریح کرد.
وی با اشاره به محتواهای سطحی و بیارزشی که در فضای مجازی منتشر میشوند، خاطرنشان کرد:این گونه محتواها از لحاظ علمی و فرهنگی فاقد ارزش افزوده هستند و هدف اصلی آنها جلب دنبالکننده و سود مالی است. معضل بزرگتر، حمایت گسترده کاربران از این صفحات است که نشاندهنده فقر فرهنگی جامعه در مواجهه با فضای مجازی است.
کارشناس رسانه افزود: در تقابل با این وضعیت، افرادی که دارای سواد و دانش فراگیر و تجربههای غنی هستند، بهرغم قابلیتهای ارزندهشان، کمتر مورد توجه کاربران قرار میگیرند. این امر نماد بارزی از عدم اولویتبندی ارزشها در فضای مجازی است.
رحیمی برای حل این مشکل، به دو راهکار بنیادی اشاره کرد و گفت:نخست، ضرورت نظارت و آموزش خانوادهها در خصوص استفاده فرزندان کم سن از فضای مجازی؛ زیرا این گروه در معرض خطرات فرهنگی و اجتماعی قرار دارند.
کارشناس رسانه ادامه داد:دوم اینکه ایجاد رویکردی مبتنی بر پایبندی خودکار و آگاهانه کاربران به اصول اخلاقی و فرهنگی؛ بهگونهای که بدون نیاز به اجبار و تحت تأثیر مسئولیتپذیری درونی، به این چارچوبها متعهد باشند.
وی تأکید کرد : رسانهها بهعنوان ابزارهای تفکیکناپذیر فرهنگی و اجتماعی، قدرت انتشار هر دو نوع فضایل و رذایل را دارند.
رحیمی با اشاره به اهمیت جهاد رسانهای بیان داشت: در شرایط جنگ نرم، لازم است تا از رسانه برای انتشار ارزشها و فضایل استفاده کنیم و با گسترش فرهنگ اسلامی، در برابر هجمههای فرهنگی دشمن ایستادگی کنیم.
وی همچنین به تبعات مخرب تقلید از الگوهای فرهنگی غیرمتناسب با هویت ایرانی-اسلامی اشاره کرد و افزود: صنعت مد یکی از نمونههای بارز این تاثیرات است که با تبلیغات گسترده، باعث سوق دادن جوانان به سمت فرهنگ غربی میشود. این مسئله، نیاز به مدیریت هوشمندانه و تفکر انتقادی در استفاده از فضای مجازی را برجسته میسازد.
کارشناس رسانه گفت: فضای مجازی تنها با هوشیاری و پایبندی به اصول اخلاقی و فرهنگی میتواند از تهدیدی برای هویت ایرانی-اسلامی به فرصتی برای ارتقای فرهنگ تبدیل شود.
او در ادامه تأکید کرد که خانوادهها نقش کلیدی در این مسیر دارند و باید از طریق آموزش و نظارت هوشمندانه، نسل آینده را از چالشهای فضای مجازی محافظت کنند.
رحیمی در پایان، بر ضرورت تلفیق آموزش، آگاهیسازی، و نظارت خانوادهها با رویکردهای فرهنگی تأکید کرد و گفت: برای بهرهگیری سازنده از فضای مجازی، لازم است کاربران با درک عمیق از فرهنگ غنی ایرانی-اسلامی، خود به تفکیک محتواهای مناسب و نامناسب اقدام کنند.